Nieuws

1 miljoen bijbels voor Cuba

Afgelopen zaterdag was het feest op Cuba. Met een viering in Havana werd het project ‘1 miljoen Bijbels voor Cuba’ afgerond. Hoofd Buitenland Joyce van de Veen was bij de viering aanwezig.

Het project ‘1 miljoen Bijbels’ van de Raad van Kerken van Cuba heeft vanaf 2013 dankzij de hulp van het wereldwijde samenwerkingsverband van bijbelgenootschappen één miljoen christenen bereikt. Zij hebben nu voor het eerst een eigen bijbel in handen.

‘God is iets nieuws begonnen. Dankzij hem kunnen deze mijlpaal vandaag vieren.’ Zo typeerde Alaín Montano, algemeen secretaris van de Bijbelcommissie, afgelopen zaterdag de gevoelens van de Cubaanse christenen – ondanks de rouw over de recente vliegtuigcrash op het eiland.

Van de miljoen bijbels zijn er zo’n 80.000 gefinancierd door de leden en donateurs van het Nederlands Bijbelgenootschap. Als vertegenwoordiger van het NBG kreeg ik een affiche overhandigd waarin de Bijbelcommissie en de Raad van Kerken op Cuba Nederland bedanken voor zijn bijdrage.

Mijlpaal én opdracht

In het afgelopen decennium was het aantal christenen op Cuba hard gegroeid. Daardoor was een groot tekort aan bijbels ontstaan. Zelfs voorgangers en studenten theologie moesten het soms zonder eigen bijbel doen. De Bijbelcommissie van de Cubaanse Raad van Kerken, opgericht in 1979, is de enige instantie die van de overheid toestemming heeft om bijbels te importeren en distribueren. In 2012 had deze commissie aan de Cubaanse kerken gevraagd hoeveel bijbels er volgens hen nodig waren. Dat leverde een schatting op van maar liefst 960.000 bijbels. Vervolgens werd door de Raad van Kerken een ambitieus project opgezet om in vijf jaar tijd een miljoen bijbels te verspreiden in samenwerking met 65 verschillende kerkelijke denominaties. Afgelopen januari werden de laatste 8.000 bijbels verspreid en daarmee was het doel bereikt. Het ging voornamelijk om ‘gewone’ bijbels, maar ook om studiebijbels en speciale bijbels voor kinderen en jongeren. De bijbels zijn verspreid in alle delen van Cuba, ook in het onherbergzame oosten van het land. Oude en nieuwe christenen kregen zo voor het eerste keer in hun leven een eigen bijbel.

Jaime Ortega, kardinaal van de Rooms-Katholieke Kerk op Cuba, bedankte tijdens de viering christenen wereldwijd voor het feit dat zij deze mijlpaal mogelijk hebben gemaakt. Tegelijkertijd zag hij deze mijlpaal ook als een opdracht: ‘Veel Cubanen hadden geen toegang tot de Bijbel. Nu wel, dankzij dit project. Dat is mijlpaal, maar ook een uitdaging. Een eigen bijbel in handen hebben is de eerste stap, de Bijbel ook goed verstaan is de tweede uitdaging. Voor ons als kerkleiders is dat een grote verantwoordelijkheid. Maar we danken God voor dit bijzondere project. We bidden dat het hoop zal geven in de harten van de Cubanen.’

Tijdens de viering kwamen de verschillende doelgroepen voorbij die speciale aandacht hebben gekregen in het project, waaronder gevangenen. Een gedetineerde schreef toen hij een bijbel had ontvangen een lied, met daarin de volgende tekst: ‘Ik zing over het meest gelezen boek uit de geschiedenis van de wereld. Geen andere tekst ter wereld kan je zo raken. In de gevangenis leerde ik de kracht van Gods Woord. Mijn leven was vol verdriet. Ik leerde begrijpen dat God het is die mij vasthoudt. Zo werden mijn wonden genezen en vond ik herstel.’

De Bijbelcommissie heeft van het bijbelgenootschap in Zuid-Korea een tweedehands drukpers gekregen. Onlangs kreeg de commissie een stuk grond toegewezen waarop een drukkerij gebouwd kan worden om de pers te plaatsen. Over niet al te lange tijd zal de Bijbelcommissie dan ook in staat zijn om zelf bijbeluitgaven te drukken, vooral Nieuwe Testamenten en materialen voor kinderen en zondagsscholen.

Kerkgroei

De kerken op Cuba – zowel katholieke als evangelische – groeien nog steeds. Zo’n twee miljoen Cubanen, van wie 70 tot 80% jong zijn (onder de 35 jaar) gaan regelmatig naar de kerk. Op Cuba is veel armoede, vooral op het platteland. Veel mensen verplaatsen zich lopend of hooguit met paard en wagen. Het christelijke geloof biedt zulke mensen hoop op een nieuwe toekomst. De kerken doen veel kinderwerk. Hierdoor komen kinderen vaak als eerste in contact met de kerk en nemen ze vervolgens hun ouders mee.

Christenen worden niet onderdrukt op Cuba, al is het wel moeilijk om een nieuwe kerk te bouwen. Er zijn dan ook talloze huisgemeentes. Mensen verbouwen hun huis om ruimte te kunnen bieden aan een gemeente. Daar heb je officieel een vergunning voor nodig, maar omdat dat jaren kan duren, beginnen veel mensen gewoon maar met zo’n verbouwing. Dat ze achteraf een boete moeten betalen, nemen ze voor lief. Soms is zo’n huiskerk niet veel meer dan een uitgebouwde garage, waar op zondagmorgen in de tuin stoelen en luidsprekers klaargezet worden. Een kerkdienst op Cuba is dan ook een gebeurtenis die niemand in de wijk kan missen.

Joyce van de Veen is hoofd Buitenland van het NBG en woonde de viering van 1 miljoen bijbels voor Cuba bij, samen met uitgever Stefan van Dijk.